Vy Khanh Nguyen

Văn-học miền Nam giai-đoạn 1954-1975 n i chung mang t nh nh n-bản của con người h m nay (v o thời đ ), ở đ y (miền Nam), với những vấn nạn, th n phận thực hữu, c n mang th m tinh thần khai ph ng v đa nguy n. Mở cửa tiếp nhận (v gạn lọc) c c khuynh hướng văn-học Ấu Mỹ cả Nga, Đ ng Ấu, Mỹ la-tinh, Nhật, v.v., g p phần đa dạng h a sinh-hoạt v thể-trạng văn-học, tức kh ng minh họa, một chiều như "văn-học" miền Bắc CS c ng thời. Khai ph ng c n ở tinh thần l m văn-học, ở s ng t c, ở th i độ v chủ trương kh m ph t i năng trẻ, mới. Nhờ vậy m văn-học miền Nam c nhiều tiếng n i, gi trẻ, địa phương, "chiếu" lớn, "chiếu" nhỏ, thi n hữu cạnh thi n tả, "h m nay" cạnh "d n tộc", v.v. v c những khuynh hướng t m linh, t n gi o, triết l c ng tham gia trường văn trận b t. Văn-học miền Nam với những đặc điểm nh n bản, khai ph ng, đa dạng, b n cạnh tinh thần d n-chủ, tự do, đ l m i trường thuận lợi cho việc ph t triển t i năng văn-chương, v đ c những t i năng thật sự, những t c-phẩm đ ng kể. Dĩ nhi n chiến-tranh v văn-h a t nh của con người Việt-Nam đ b i đen một số c ng tr nh cũng như g y một số thiệt hại cho nền văn-học d n-tộc ...

Người Việt-Nam sinh sống ở ngo i nước kh ng chỉ bắt đầu từ sau ng y 30-4-1975 m theo lịch sử, đ bắt đầu từ cuối thế kỷ XVIII khi một số qu n sĩ của nh Nguyễn b n ba theo Ch a Nguyễn nh rồi ở lại định cư ở Xi m-La - v cũng đ c một số văn bản chữ quốc ngữ cũng như chữ N m của những người Việt n y hiện c n lưu trữ ở c c Hội Thừa sai v D ng tu. Rồi từ đầu thế kỷ XX th m c c sinh vi n du học, tu nghiệp, l nh thợ, rồi định cư lu n tại Ph p, đ xuất bản s ch b o bằng tiếng Việt m nội dung v số lượng kh đặc biệt v đ ng kể.Cộng đồng hải ngoại thời hiện đại đ h nh th nh từ xương m u, chết ch c, dựng từng vi n đ từ cơ cực, hy sinh mới c ng y h m nay mạnh về nh n t i v đời sống vật chất cũng như tinh thần. Văn học hải-ngoại cũng vậy, đ đi từ những bước đầu kh khăn, rời rạc đến những khuynh hướng, s ng t c đa dạng v phong ph , v d đ bắt đầu bị l o h a, nhưng th nh quả đ c , đ c ng hiện diện v tiếp tục sống với cộng đồng người Việt hải ngoại. Do ho n cảnh lịch sử, người Việt ngụ cư khắp nơi tr n thế giới, lớp sau tiếp nối lớp trước, rồi thế hệ thứ 2, thứ 3, ... l m n n một nền văn-học viết bằng tiếng Việt ở hải-ngoại rất đỗi phong ph , đa dạng, đa văn h a, v nhất l tự do, khai ph ng b n cạnh những sinh hoạt văn học hội nhập với ng n ngữ bản xứ của c c thế hệ tiếp nối Ch ng ta sống trong một ng n ngữ khi kh ng c n l nh thổ......C c b i viết được giữ lại thời điểm bi n soạn, ri ng c c chi tiết về tiểu sử v t c-phẩm được cập nhật khi c thể. C c ph n t ch v nhận định về c c nh văn thơ cũng được giữ nguy n d c thể c những dữ kiện v sự Thật dễ (v đ ) mất l ng, v thiển nghĩ mục-đ ch của c c nghi n cứu n i chung l n i l n c c t nh c ch nghệ thuật, độc đ o v đa dạng thật sự của văn-chương cũng như trả lời văn-chương l g hoặc c mục đ ch g .

Văn-học miền Nam giai-đoạn 1954-1975 n i chung mang t nh nh n-bản của con người h m nay (v o thời đ ), ở đ y (miền Nam), với những vấn nạn, th n phận thực hữu, c n mang th m tinh thần khai ph ng v đa nguy n. Mở cửa tiếp nhận (v gạn lọc) c c khuynh hướng văn-học Ấu Mỹ cả Nga, Đ ng Ấu, Mỹ la-tinh, Nhật, v.v., g p phần đa dạng h a sinh-hoạt v thể-trạng văn-học, tức kh ng minh họa, một chiều như "văn-học" miền Bắc CS c ng thời. Khai ph ng c n ở tinh thần l m văn-học, ở s ng t c, ở th i độ v chủ trương kh m ph t i năng trẻ, mới. Nhờ vậy m văn-học miền Nam c nhiều tiếng n i, gi trẻ, địa phương, "chiếu" lớn, "chiếu" nhỏ, thi n hữu cạnh thi n tả, "h m nay" cạnh "d n tộc", v.v. v c những khuynh hướng t m linh, t n gi o, triết l c ng tham gia trường văn trận b t. Văn-học miền Nam với những đặc điểm nh n bản, khai ph ng, đa dạng, b n cạnh tinh thần d n-chủ, tự do, đ l m i trường thuận lợi cho việc ph t triển t i năng văn-chương, v đ c những t i năng thật sự, những t c-phẩm đ ng kể. Dĩ nhi n chiến-tranh v văn-h a t nh của con người Việt-Nam đ b i đen một số c ng tr nh cũng như g y một số thiệt hại cho nền văn-học d n-tộc ...

Tuyển tập 44 Năm Văn Học Việt-Nam Hải Ngoại (1975-2019) được thực hiện với mục đ ch ghi dấu lịch sử v những thăng trầm, biến đổi của d ng văn học Việt Nam v ho n cảnh đ phải thi n cư ra khỏi nước. D ng văn học n y với nội dung c biệt v những nh n tố r rệt, đ g p phần g n giữ, l m phong ph th m cho văn h a Việt Nam.Ch ng t i đ c những ti u chuẩn khi thực hiện tuyển tập văn học n y. C c nh văn thơ g p mặt l những người đ từng hoặc đang sinh hoạt văn học nghệ thuật ở hải ngoại v một phần những vị sinh sống ở trong nước nhưng đ cộng t c, đăng b i hoặc xuất bản t c phẩm ở ngo i nước (rất nhiều, nhất l từ ng y internet trở n n phổ biến). V trọng t m của Tuyển tập l văn học hải ngoại n n mảng văn học quốc nội sẽ chỉ nhỏ, rất nhỏ, ho n to n kh ng mang t nh ti u biểu. Ch ng t i cũng cố gắng giới thiệu một số c c t c giả đ qu cố. C những nh văn thơ kh ng c mặt trong tuyển tập hoặc do ch ng t i kh ng li n lạc được hoặc v một l do n o đ đ kh ng tham gia. Ri ng c c t c giả từng c mặt trong tuyển tập 20 Năm Văn Học Việt-Nam Hải Ngoại 1975-1995 do nh Đại Nam xuất bản năm 1995, ch ng t i giữ nguy n phần giới thiệu nếu như kh ng thể li n lạc được v nhận cập nhật.Một mảng kh c, tuyển tập 20 Năm Văn Học Việt Nam Hải Ngoại (1975-1995) do Đại Nam xuất bản gần 20 năm trước, c g p mặt của rất nhiều họa sĩ, đi u khắc gia với tr n dưới một trăm tranh, tượng được in m u mỹ thuật. Rất tiếc, do điều kiện ấn lo t b y giờ hiện đại hơn. Nhưng v hiện đại hơn n n muốn in như thế gi th nh mỗi cuốn sẽ rất cao (đ y l vấn đề kỹ thuật, giải th ch sẽ d i d ng m chưa chắc qu độc giả thấu hiểu) n n ch ng t i chuyển phần tranh, tượng sang tuyển tập 45 Năm Nghệ Thuật Tạo H nh Việt Nam Hải Ngoại (1975- 2020) sẽ thực hiện sau khi tuyển tập văn chương n y ho n tất v đến tay độc giả. Dự n ch ng t i đ vạch, đ mời một số vị c uy t n thuộc lĩnh vực mỹ thuật v o ban thực hiện. Chắc chắn tuyển tập 45 Năm Nghệ Thuật Tạo H nh Việt Nam Hải Ngoại (1975-2020) sẽ qui m hơn, đầy đủ hơn v trọng lượng hơn, cả nghĩa đen lẫn nghĩa b ng. B lại, ch ng t i giới thiệu trong tuyển tập n y một số ch n dung, k họa của nhiều văn nghệ sĩ do những họa sĩ t i danh thực hiện. Chắn chắn những bức ch n dung sẽ tăng th m phần phong ph , mỹ thuật cho tuyển tập.

Tuyển tập 44 Năm Văn Học Việt-Nam Hải Ngoại (1975-2019) được thực hiện với mục đ ch ghi dấu lịch sử v những thăng trầm, biến đổi của d ng văn học Việt Nam v ho n cảnh đ phải thi n cư ra khỏi nước. D ng văn học n y với nội dung c biệt v những nh n tố r rệt, đ g p phần g n giữ, l m phong ph th m cho văn h a Việt Nam.Ch ng t i đ c những ti u chuẩn khi thực hiện tuyển tập văn học n y. C c nh văn thơ g p mặt l những người đ từng hoặc đang sinh hoạt văn học nghệ thuật ở hải ngoại v một phần những vị sinh sống ở trong nước nhưng đ cộng t c, đăng b i hoặc xuất bản t c phẩm ở ngo i nước (rất nhiều, nhất l từ ng y internet trở n n phổ biến). V trọng t m của Tuyển tập l văn học hải ngoại n n mảng văn học quốc nội sẽ chỉ nhỏ, rất nhỏ, ho n to n kh ng mang t nh ti u biểu. Ch ng t i cũng cố gắng giới thiệu một số c c t c giả đ qu cố. C những nh văn thơ kh ng c mặt trong tuyển tập hoặc do ch ng t i kh ng li n lạc được hoặc v một l do n o đ đ kh ng tham gia. Ri ng c c t c giả từng c mặt trong tuyển tập 20 Năm Văn Học Việt-Nam Hải Ngoại 1975-1995 do nh Đại Nam xuất bản năm 1995, ch ng t i giữ nguy n phần giới thiệu nếu như kh ng thể li n lạc được v nhận cập nhật.Một mảng kh c, tuyển tập 20 Năm Văn Học Việt Nam Hải Ngoại (1975-1995) do Đại Nam xuất bản gần 20 năm trước, c g p mặt của rất nhiều họa sĩ, đi u khắc gia với tr n dưới một trăm tranh, tượng được in m u mỹ thuật. Rất tiếc, do điều kiện ấn lo t b y giờ hiện đại hơn. Nhưng v hiện đại hơn n n muốn in như thế gi th nh mỗi cuốn sẽ rất cao (đ y l vấn đề kỹ thuật, giải th ch sẽ d i d ng m chưa chắc qu độc giả thấu hiểu) n n ch ng t i chuyển phần tranh, tượng sang tuyển tập 45 Năm Nghệ Thuật Tạo H nh Việt Nam Hải Ngoại (1975- 2020) sẽ thực hiện sau khi tuyển tập văn chương n y ho n tất v đến tay độc giả. Dự n ch ng t i đ vạch, đ mời một số vị c uy t n thuộc lĩnh vực mỹ thuật v o ban thực hiện. Chắc chắn tuyển tập 45 Năm Nghệ Thuật Tạo H nh Việt Nam Hải Ngoại (1975-2020) sẽ qui m hơn, đầy đủ hơn v trọng lượng hơn, cả nghĩa đen lẫn nghĩa b ng. B lại, ch ng t i giới thiệu trong tuyển tập n y một số ch n dung, k họa của nhiều văn nghệ sĩ do những họa sĩ t i danh thực hiện. Chắn chắn những bức ch n dung sẽ tăng th m phần phong ph , mỹ thuật cho tuyển tập.

Văn-học miền Nam giai-đoạn 1954-1975 n i chung mang t nh nh n-bản của con người h m nay (v o thời đ ), ở đ y (miền Nam), với những vấn nạn, th n phận thực hữu, c n mang th m tinh thần khai ph ng v đa nguy n. Mở cửa tiếp nhận (v gạn lọc) c c khuynh hướng văn-học Ấu Mỹ cả Nga, Đ ng Ấu, Mỹ la-tinh, Nhật, v.v., g p phần đa dạng h a sinh-hoạt v thể-trạng văn-học, tức kh ng minh họa, một chiều như "văn-học" miền Bắc CS c ng thời. Khai ph ng c n ở tinh thần l m văn-học, ở s ng t c, ở th i độ v chủ trương kh m ph t i năng trẻ, mới. Nhờ vậy m văn-học miền Nam c nhiều tiếng n i, gi trẻ, địa phương, "chiếu" lớn, "chiếu" nhỏ, thi n hữu cạnh thi n tả, "h m nay" cạnh "d n tộc", v.v. v c những khuynh hướng t m linh, t n gi o, triết l c ng tham gia trường văn trận b t. Văn-học miền Nam với những đặc điểm nh n bản, khai ph ng, đa dạng, b n cạnh tinh thần d n-chủ, tự do, đ l m i trường thuận lợi cho việc ph t triển t i năng văn-chương, v đ c những t i năng thật sự, những t c-phẩm đ ng kể. Dĩ nhi n chiến-tranh v văn-h a t nh của con người Việt-Nam đ b i đen một số c ng tr nh cũng như g y một số thiệt hại cho nền văn-học d n-tộc

Văn-học miền Nam giai-đoạn 1954-1975 n i chung mang t nh nh n-bản của con người h m nay (v o thời đ ), ở đ y (miền Nam), với những vấn nạn, th n phận thực hữu, c n mang th m tinh thần khai ph ng v đa nguy n. Mở cửa tiếp nhận (v gạn lọc) c c khuynh hướng văn-học Ấu Mỹ cả Nga, Đ ng Ấu, Mỹ la-tinh, Nhật, v.v., g p phần đa dạng h a sinh-hoạt v thể-trạng văn-học, tức kh ng minh họa, một chiều như "văn-học" miền Bắc CS c ng thời. Khai ph ng c n ở tinh thần l m văn-học, ở s ng t c, ở th i độ v chủ trương kh m ph t i năng trẻ, mới. Nhờ vậy m văn-học miền Nam c nhiều tiếng n i, gi trẻ, địa phương, "chiếu" lớn, "chiếu" nhỏ, thi n hữu cạnh thi n tả, "h m nay" cạnh "d n tộc", v.v. v c những khuynh hướng t m linh, t n gi o, triết l c ng tham gia trường văn trận b t. Văn-học miền Nam với những đặc điểm nh n bản, khai ph ng, đa dạng, b n cạnh tinh thần d n-chủ, tự do, đ l m i trường thuận lợi cho việc ph t triển t i năng văn-chương, v đ c những t i năng thật sự, những t c-phẩm đ ng kể. Dĩ nhi n chiến-tranh v văn-h a t nh của con người Việt-Nam đ b i đen một số c ng tr nh cũng như g y một số thiệt hại cho nền văn-học d n-tộc